نویسنده: علی شیرخانی

( به مناسبت 26 دی روز خروج شاه از ایران ) 
حکومت سی و هفت ساله محمدرضا شاه در زمستان 1357 رو به افول گرایید و زمینه های فرارش را از ایران فراهم کرد. این در حالی بود که در یک سال قبل، از زبان کارتر رئیس جمهور آمریکا شنیده بود که ایران « جزیره ثبات » است و به این امید بود که سالهای طولانی به حکومت خود ادامه دهد و در صورت فوت، نیز رضا پهلوی فرزند و جانشین وی گردد، اما مجموعه تحولات یک ساله نه تنها موجب بی ثباتی این جزیره شدند، بلکه مردم خواستار اخراج و محاکمه فرماندار آن جزیره گردیدند. فرار شاه و به تعبیر دوستان شاه، خروج محمدرضا پهلوی یکی از سلسله حوادث انقلاب اسلامی بود که سرعت بسیار چشمگیری بر روند پیروزی انقلاب اسلامی گذارد و به تعبیر یکی از نویسندگان، فرار شاه صور اسرافیلی بود که خفتگان را بیدار کرد. 

تنهایی شاه 

شاه در اواخر حکومت خود به اقرار دوستانش تنها مانده بود، بدین دلیل که تمام اطرافیان وی احساس می کردند که حکومت او سرنگون خواهد شد و از آنجا که هر کدام از آنها از اموال بیت المال در کشورهای غربی صاحب خانه و ویلا شده بودند، درصدد فرار از کشور برآمدند تا مبادا پس از سقوط رژیم، پاسخگوی اعمال خود باشند. 
شاهی که در طول حکومت خود، بویژه پس از کودتای 28 مرداد 1332 سعی فراوان داشت که روحیه ارادت سالاری و نوعی پرستش شاه را در میان اطرافیان خود پرورش دهد، در سالهای آخر حکومت تنها مانده بود و از ارادت و تعظیمهای خدایگانی خبری نبود. 
داریوش همایون یکی از وزیران شاه در این باره می گوید: « خیلی ها شروع به خالی کردن دور و بر شاه کردند... و در این شرایط طبیعی است کسی برای شاه سینه سپر نکند.» ( انقلاب ایران به روایت رادیو بی بی سی، ص 272) 
ادامه مطلب...